Fonksiyonel Besinler ve Sağlık

Diyetisyen Gizem Tutar

Düzenli ve dengeli beslenme bilimi, her geçen gün bilimsel çalışmalar ile elde edilen yeni bilgiler ve endüstriyel gelişme ile gelişen ve olgunlaşan bir bilimdir… Buna paralel olarak sağlıklı besin seçimi yapma ve yaşam kalitesini yükseltme şansı da kişiler için artmaktadır.

Günümüzde besinlerin sadece karın doyurmaya veya kan şekerini yükseltmeye yaramadığı bilinmektedir. Birçok besinin, vücudumuzun fonksiyonlarının düzgün gerçekleşmesinde yardımcı olduğu kanıtlanmış durumdadır. Bu besinler ve besin öğelerinin ise özel bir tanımı mevcuttur. Herhangi bir besinin içinde doğal olarak bulunan veya gıda sanayinde üretim esnasında eklenmiş, sağlık açısından geliştirici etkisi olan özel öğelere fonksiyonel besin birleşikleri, bu besinlere ise fonksiyonel besinler adı verilmektedir. Peki, bu fonksiyonel besin bileşikleri ve fonksiyonel besinler nelerdir? Doğal olarak fonksiyonel besin bileşikleri içeren besinlerin başında sebze ve meyveler yer almaktadır. Sebze ve meyveler genel olarak, vücutta toksin birikmesini engelleyen antioksidan adı verilen birleşikler içermektedir. Fakat sebze ve meyvenin çeşidine göre içerdiği fonksiyonel birleşikler farklıdır. Bu nedenle de bazı sebze ve meyveler fonksiyonel besin olarak kabul edilmektedir.

Bu besinlerin dışında bir de gıda sanayinde üretilen fonksiyonel besin olarak kabul edilen gıdalar vardır. Bunların başında probiyotikli ve prebiyotikli ürünler gelmektedir. Probiyotikli ürünler; probiyotikli yoğurtlar, kefir, probiyotikli içeceklerden oluşan gruptur. Prebiyotik ilavesi yapılmış ürünlerin başında ise light bisküviler gelir. Prebiyotikler, bağırrsaklarda yaşayan yararlı bakterilerin temel besin kaynağıdır. Lif / prebiyotik ve probiyotik bakteriler sindirim sistemini düzenlemeye yardımcı olur. Bu gıda yüksek lif / prebiyotik ve probiyotik bakteri içerir.”

Bunların dışında kan kolesterolünü düşürmekte yardımcı olan bitkisel sterol / stanol içeren ürünlerde marketlerde mevcuttur.